Archive for January 23, 2022

વાત એક નાનકડી-૪

-જો અને તો’ વચ્ચેની સંભવના –

‘જો અને તો’ વચ્ચેની સંભવના -જીવનમાં અનાયાસે કેટલીક ઘટનાઓ એવી બની જાય અને પછી સમયના સ્તર ચઢતાં જાય એમ એ નામશેષ થઈ જાય. તો કેટલીક ઘટનાની સ્મૃતિઓ ચઢતા જતા સમયના સ્તરની પાછળ ધકેલાતી જાય. વળી પાછી ધરતીનું તળ ફાડીને ફૂટી નીકળતાં ઝરણજળની જેમ માનસપટની સપાટી પર ધસી આવે.

આવું જ કંઈક હમણાં બન્યું. વાત તો ઘણાં વર્ષ પહેલાંની હતી. લગભગ પચાસ-પંચાવન વર્ષ પહેલાનો એ સમય હતો. ત્યારે ઘર સત્તર તાલુકા સોસાયટીમાં. જમણી બાજુ નજર પડે ત્યાં નવજીવન પ્રેસ, ચાલીને જઈ શકાય એટલાં નજીક ગુજરાત વિદ્યાપીઠ લાયબ્રેરી, રેડિયો સ્ટેશન, હાઈ કોર્ટ. જાણે કેવો વટભેર કહી શકાય, રહી શકાય એવો એરિઆ. સાથે ઘરની સામે, સાવ પાસે રેલ્વે ટ્રેક.

દિવસની કેટલીય ટ્રેનો ધડધડાટ કરતી પસાર થઈ જાય. નાનાં હતાં એટલે શરૂઆતમાં તો એ ધડધડ ભકછૂક ભકછૂક કરતી પસાર થતી ટ્રેન કે માલગાડી જોવાનું ગમતુંય ખરું ને રાત્રે બાર વાગ્યે પસાર થતી છેલ્લી ટ્રેનથી તો ઊંઘમાંથી ઝબકીને જાગીય જવાતું. પણ આસ્તેઆસ્તે કાન અને મન ટેવાવા માંડ્યાં. પછી તો રાતની ટ્રેન ક્યારે પસાર થઈ જતી હશે એની નોંધ સુદ્ધાં લેવાની બંધ થઈ એટલી હદે એ અવાજ કોઠે પડવા માંડ્યો.

પણ ક્યારેક એવી દુર્ઘટના બની જતી કે એની છાપ દિવસો સુધી મન પરથી ભુસાતી નહીં. ક્યારેક કોઈ વખાનું માર્યું કે જીવનની કશ્મકશથી હાર્યું આવીને ત્યાંથી તેજ રફ્તારે ધસી આવતી ટ્રેનની આગળ પડતું મૂકતું. તીણી ચિચિયારીના અવાજથી ટ્રેન ઊભી રહી જતી. ટ્રેનની ગતિ સાથે ટ્રેક પર પડતું મૂકેલી વ્યક્તિ થોડે આગળ સુધી ઘસડાતી. ટ્રેનમાંથી લોકો ઉતરી આવતા. શક્ય હોય અને જો શરીરમાં થોડોક અમસ્તો જીવ રહ્યો હોય તો એ વ્યક્તિને બચાવવાની પ્રયાસો થતા.

ઘટના સ્થળ સુધી જવાની હિંમત તો નહોતી જ અને છૂટ પણ નહોતી. સ્વાભિક છે કે ત્યારે નજરે જોનારની વાતો પરથી આગળ શું થયું હશે કે થશે એ જાણવાનું કુતૂહલ અમારા બાળમાનસમાં કૂદકા મારતું.

મોટે ભાગે આવી ઘટના ભરબપોરે કે રાતના અંધકારના ઓળા ઉતરે પછી જ ઘટતી. એ સમયે અવરજવર નહીંવત હોય એટલે જેનો આત્મહત્યા કરવાનો પાક્કો નિર્ધાર હોય એને મોકળાશ મળતી. જો કે આત્મહત્યા કરવામાં જીવવા કરતાં વધારે હિંમત જોઈતી નહીં હોય? એવો વિચાર ત્યારે આવતો પણ ખરો જેનો આજ સુધી જવાબ મળ્યો નથી.

એક દિવસે એવી ગોઝારી ઘટના બની ગઈ કે ચારેકોર એનો હાહાકાર મચ્યો. અખબારમાં એ સમાચારની નોંધ લેવાઈ.

બન્યું એવું કે કોઈ મધ્યમવર્ગી પરિવારના દીકરાએ મેડિકલના છેલ્લા વર્ષની પરીક્ષા આપી હશે. એ દિવસે પરિણામ બહાર પડવાનું હતું. કદાચ પેપરો જોઈએ એટલા સારા નહીં ગયા હોય એટલે પાસ થવાશે કે કેમ, પાસ નહીં થઉં તો મારા ભાવિનું શું? મારા ભાવિ પર જેમનું ભાવિ નિર્ભર છે એ મા-બાપ પર શું વીતશે એના વિચારે એ યુવકે ટ્રેનની નીચે પડતું મૂક્યું. પોલીસે આવીને એના શરીરનો કબજો લીધો ત્યારે એના ખીસ્સામાં મૂકેલી નામ, સરનામાની કાપલી અને માતા-પિતાને લખેલી ચિઠ્ઠી પરથી એની આત્મહત્યા પાછળનું કારણ છતું થયું.

અરેરાટી પ્રસરી ગઈ હતી. જો પરિણામ હાથમાં આવે ત્યાં સુધી એણે થોડી રાહ જોઈ હોત તો? જો એની સમસ્યા અંગે કોઈની સાથે ચર્ચા કરી હોત તો? જો એ ટ્રેક પાસે જતો હશે ત્યારે કોઈની નજરે ચઢ્યો હોત તો? જો ટ્રેન આવે ત્યારે ફાટક બંધ કરવાની જવાબદારી હતી એ શંકરકાકાનું ધ્યાન ગયું હોત તો?

એવું કશું નહીં જ બન્યું હોય અને સંભાવનાના આ જો અને તો વચ્ચે એ યુવક કે જેની આગળ ચિરંજીવ લખાતું એની આગળ સ્વર્ગસ્થ લખાઈ ગયું.

ઘણાં સમય પહેલાં બનેલી એ ઘટના આજે યાદ આવવાનું કારણ?

કારણ આજે એક એવા જ યુવકની વાત વાંચી.રાતના ઓળા પથરાવાની તૈયારી હશે. અંધકારનું વર્ચસ્વ વધતું જતું હશે એવા સમયે શાંત નદીના તટ પાસે બેઠેલા એક વૃદ્ધે એમની પાસેથી અત્યંત ઝડપથી પસાર થતા એક યુવકને જોયો.

અનુભવના આધારે વૃદ્ધ સમજી શક્યા કે આવા શાંત સ્થળે કોઈ જુવે કે રોકે તે પહેલાં એ યુવક આત્મહત્યા કરવાનું નક્કી કરીને આવ્યો હશે.

ઝડપથી નદી તરફ ધસી જતા એ યુવકને વૃદ્ધે બૂમ મારીને કહ્યું,“ઓ ભાઈ, મારે તારું કામ છે. ઘડીક થોભી જા.”

યુવક થોભ્યો. વૃદ્ધે કહ્યું કે,“તારા નિર્ણયને બદલનારો હું કોણ? પણ મને એટલું તો કહેતો જા કે એવું તો તારા જીવનમાં શું બન્યું છે કે તારે આમ જીવનનો અંત આણવો પડે છે?’

યુવકે કહ્યું કે “હું પરીક્ષામાં નાપાસ થયો છું. જીવન અકારું લાગવા માંડ્યું છે.”

વૃદ્ધે સહાનુભૂતિના સ્વરે કહ્યું, “ વાત તો સાચી. આવું બને તો જીવન અકારું જ લાગે. પણ એટલું વિચાર કે આમ કરવાથી સર્વ દુઃખનો અંત આવી જશે એની કોઈ ખાતરી?”

“હાસ્તો કેમ વળી, ન રહેગા બાંસ ન બજેગી બાંસુરી.” યુવકે જવાબ આપ્યો.“

“આત્મહત્યા કરવાથી આ જીવવનો અંત આવશે એ વાત સાચી. આ જીવનના દુઃખોમાંથી તારો છૂટકારો થશે એ વાત પણ સાચી. પણ એ પછી તારો ફરી જન્મ થશે. ફરી એકડે એકથી ભણવાનું શરૂ કરવું પડશે, ખરું ને? એની સામે અત્યારે તે જેટલાં ધોરણ પાસ કર્યા છે એ પણ ફરી પાસ કરવા પડશે એનો વિચાર કર્યો ભલા માણસ? એનાં કરતાં અત્યારે જ્યાં અટક્યું છે ત્યાંથી જ તારે આગળ વધવાનો નિર્ણય લે તો? વિચાર કર કે વધુ સરળ શું, અટક્યો છું ત્યાંથી આગળ વધવાનું કે નવેસરથી એકડો ઘૂંટવાનું ?”

વૃદ્ધની વાત સાંભળીને યુવક ઘર ભણી પાછો વળી ગયો.

ઘણાં સમય પહેલાંની એ ભૂતકાળની ઘટના યાદ આવી. ત્યારે સમજાયું નહોતું જે આજે સમજાય છે કે આ જો અને તો શબ્દોની વચ્ચે અથવા એની પેલે પાર એવી કોઈ સંભવના છે જે ક્યારેય કોઈના હાથમાં જ નથી.છતાં આશાના તાંતણે ટકેલા આપણે, એટલે સ્વાભાવિક વિચાર આવે કે “ઈશ્વર કરે ને આ જીવનમરણની સંભાવના જેવા ‘જો અને તો’ ની વચ્ચે પેલા યુવકને મળી ગયેલા વૃદ્ધ જેવું કોઈક આવી જાય.

January 23, 2022 at 5:55 pm


Blog Stats

  • 143,346 hits

Recent Posts

rajul54@yahoo.com

Join 128 other followers

દેશ – વિદેશ ‘પ્રવાસ વર્ણન’

Posts filed under ‘પ્રવાસ વર્ણન’

ફિલ્મ રિવ્યુ –

Posts filed under ‘- film reviews -’ https://rajul54.wordpress.com/category/film-reviews/

Categories

“ગુજરાતી બ્લોગર્સ/બ્લોગ રીડર્સ ગ્રુપ”

"http://groups.google.co.in/group/gujblog" target="_blank">ગુજરાતી બ્લોગર્સ/બ્લોગ રીડર્સ ગ્રુપ

Flag counter

free counters

Calender

January 2022
M T W T F S S
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31  

Disclaimer:

© અહીં રજૂ કરેલ કૃતિઓના કોપીરાઇટ્સ-હક્કો જે તે રચનાકારના પોતાના છે. આ બ્લોગ પર અન્ય કવિઓની જે રચનાઓ પોસ્ટ કરી છે, એને લીધે જો કોઇના કોપીરાઇટનો ભંગ થયેલો કોઇને લાગે અને મને જાણ કરવામાં આવશે, તો તેને સત્વરે અહીંથી દૂર કરીશ. પણ મને આશા અને શ્રદ્ધા છે કે સૌ સર્જકો અને પ્રકાશકો તેમ જ તેમના વારસદારો ગુજરાતી ભાષાના પનોતા સંતાનોને માટે વિશ્વ-ગુર્જરી સમાજમાં સભાનતા કેળવવાના આ નિસ્વાર્થ પ્રયત્નોને હૃદયપૂર્વક ટેકો આપશે અને બીરદાવશે. ۞ Disclaimer : This blog is not for any commercial purposes. The entries posted on this blog are purely with the intention of sharing personal interest in gujarati literature/sahitya without any intention of direct or indirect commercial gain. Locations of visitors to this page


"બેઠક" Bethak

વાંચન દ્વારા સર્જન -બેઠક

Aksharnaad.com

અંતરની અનુભૂતિનો અક્ષર ધ્વનિ..

દાવડાનું આંગણું

ગુજરાતી ભાષાના સર્જકોના તેજસ્વી સર્જનોની અને વાચકોની પોતીકી સાઈટ

શબ્દોને પાલવડે

સ્વરચનાઓનો સંચય મારા શબ્દોના પાલવમાં

મારી બારી

દીપક ધોળકિયા

વિનોદીની..

મારી કવિતાઓ અને રચનાઓ નો બ્લોગ.. વિનોદીની

ધર્મધ્યાન

અલ્પમતિ વિજય શાહની ધર્મવાતો, ધર્મ સમજણ અને ધર્મ ધ્યાન્..

Banshari Banine

Krishna Bhajans and other poetry

રાજુલનું મનોજગત

“Languages create relation and understanding”

Kalyanshah

Ahmedabad based photographer. Owner at Pixel Planet.

વિજયનુ ચિંતન જગત

મને ગમતી વાતો અને મારી સર્જન પ્રવૃતિઓ...

મારુ વિચાર વિશ્વ

મારી આંખથી આકાશ કદી જોજે.....

સહિયારું સર્જન - ગદ્ય

એકથી વધુ લેખકો દ્વારા થતાં લઘુ નવલકથા કે લઘુકથા જેવાં સહિયારા ગદ્ય સર્જનનો પ્રથમ બ્લોગ!